Niskie dawki promieniowania są znacznie bardziej szkodliwe, niż przypuszczano
17 sierpnia 2023, 10:30Ryzyko zgonu na nowotwory spowodowane ekspozycją na niskie dawki promieniowania jonizującego jest znacznie wyższe, niż się obecnie przypuszcza, czytamy na łamach British Medical Journal. Ma to znaczenie zarówno dla osób wystawionych na promieniowanie jonizujące w pracy, jak i dla pacjentów poddawanych procedurom medycznym. Między rokiem 1985 a 2006 średnia dawka promieniowania jonizującego przyjęta przez mieszkańca USA zwiększyła się dwukrotnie, głównie za sprawą rozpowszechnienia takich technik medycznych jak tomografia komputerowa.
Paranthropus robustus miał postawę wyprostowaną, był bardzo mały i padał ofiarą drapieżników
6 marca 2025, 08:50Nowe skamieniałe szczątki z Jaskini Swartkrans dowodzą, że jeden z naszych prehistorycznych kuzynów chodził w pozycji wyprostowanej, był bardzo mały i narażony na ataki drapieżników. Mowa tutaj o gatunku Paranthropus robustus, którzy żył na południu Afryki przed około 2 milionami lat. W tym samym czasie region ten zamieszkiwał Homo ergaster, nasz bezpośredni przodek.
Najstarszy stos kremacyjny Afryki. Unikatowy zabytek łowców-zbieraczy z epoki kamienia
7 stycznia 2026, 10:43Przed około 9500 laty u stóp góry Hora w północnym Malawi społeczność łowców-zbieraczy skremowała zmarłą kobietę. To najstarsza kremacja w Afryce, najstarszy na świecie stos kremacyjny zawierający szczątki dorosłej osoby oraz jedna z niewielu takich struktur wiązanych ze społecznościami łowiecko-zbierackimi. O ile bowiem znaleziono znacznie starsze szczątki skremowanych ludzi, pochodzące nawet sprzed 40 000 lat, to pierwsze stosy kremacyjne – struktury zbudowane specjalnie na potrzeby pochówku ciałopalnego – pojawiają się w zapisie archeologicznym dopiero 30 000 lat później.
Miód jak samochody w korku
9 maja 2008, 10:35Dlaczego miód tak wolno spływa z łyżeczki, przyklejając się do niej? Międzynarodowy zespół naukowców wykazał, że cząsteczki cukru jednocześnie spowalniają ruch cząsteczek wody i nie mają na niego wpływu. Wszystko zależy od przyjętej perspektywy (Journal of Chemical Physics).
Ekonomiczne machanie
29 lipca 2009, 11:21Czemu podczas chodzenia poruszamy rękoma? Przez lata pozostawało to tajemnicą, a niektórzy twierdzili wręcz, że mamy do czynienia z reliktem z czasów, kiedy chodziliśmy na czworakach. Teraz wreszcie udało się rozstrzygnąć zadawniony spór (Proceedings of the Royal Society B).
Anihilacja nie taka prosta
31 grudnia 2010, 19:37Model antymaterii, w tym jej anihilacji ze „zwykłą" materią wydawał się prosty i zrozumiały. Aż do czasu eksperymentów, jakie w CERN przeprowadził międzynarodowy zespół, bombardując cząsteczkowy wodór wolnymi antyprotonami.
Aspiryna - spalacz tłuszczu
20 kwietnia 2012, 17:37Dotąd słyszeliśmy głównie o przeciwbólowym, przeciwgorączkowym i przeciwzapalnym działaniu aspiryny. Teraz naukowcy zauważyli, że kwas salicylowy bezpośrednio zwiększa aktywność enzymu AMPK (kinazy aktywowanej 5'AMP), który prowadzi m.in. do oksydacji kwasów tłuszczowych w wątrobie i mięśniach, wychwytu glukozy i wydzielania insuliny.
Kakadu białookie rozwiązują złożone problemy mechaniczne
4 lipca 2013, 10:10Nietresowane kakadu białookie (Cacatua goffini) są w stanie rozwiązać złożone problemy mechaniczne. Międzynarodowy zespół wykazał, że radzą sobie z otwieraniem w odpowiedniej kolejności serii zazębiających się zamków.
Naukowcy podsłuchali żółwiowe 'radio'
18 sierpnia 2014, 10:24Międzynarodowy zespół naukowców podsłuchał rozmowy arrau (Podocnemis expansa) z brazylijskiej Amazonii. Okazało się, że żółwie wykorzystują dźwięki do koordynacji zachowań społecznych, a także w ramach opieki nad młodymi.
Wiadomo, czemu początkowo duże dinozaury trzymały się z dala od tropików
16 czerwca 2015, 10:09Przez ponad 30 mln lat od pojawienia się dinozaurów większość tych gadów nie zamieszkiwała tropików (okolic równika). Okazuje się, że powodem były wyjątkowo niesprzyjające warunki: silne pożary, brak pożywienia i ekstremalne zmiany klimatu.
